فلسفه علم - فلسفه زیست شناسی(philosophy of biology)
 

بتازگی برنامه ای تلویزیونی درباره رژیم غذایی انسان پخش شد که با این جمله به پایان می رسید: «ما موجوداتی هستیم با ژن هایی از عصر حجر که در عصر فضا زندگی می کنیم.» موضوعی که یادشده برنامه را به این نتیجه گیری نهایی کشانده بود، تبیین مساله پرخوری انسان و کشف ریشه های تکاملی آن بود.

نکته مهم در این میان این است که این شیوه پاسخ به برخی پرسش ها درباره خصایل بشری که در چارچوب واژگانی چون تکامل، گونه و ژن صورت بندی شده، امروزه شمول بسیار گسترده ای یافته است و دیگر نه تنها صفات مادی و زیستی گونه انسان بلکه بسیاری از ویژگی های اجتماعی و فرهنگی او از قبیل فداکاری، نوعدوستی، طمع، خیانت، چتربازی، تقدم خانم ها، تعدد زوجات و مهرمادری و... را تبیین می کند تا جایی که امروزه ترکیباتی چون زیست جامعه شناسی، انسان شناسی تکاملی و روان شناسی تکاملی ترکیباتی کاملا شناخته شده و جا افتاده برای پژوهشگران بین رشته ای علوم انسانی و زیست شناسی شده است. به بیان دیگر، زیست شناسی با هر گامی که به سوی پیشرفت برداشته است، با پرسش های فلسفی روبه رو گشته که خود در پاسخگویی به آنها ناتوان است، اما این پرسش های فلسفی به هیچ وجه قابل اغماض نیست و پاسخگویی به آنها هم برای فلسفه و هم برای زیست شناسی امری بسیار حیاتی به شمار می رود. از همین رو فلسفه زیست شناسی به یکی از جذاب ترین و مردم پسندترین زیرشاخه های رشته فلسفه تبدیل شده است.

از سوی دیگر، پرسش هایی که زیست شناسی به فلسفه سپرده است، از مهم ترین دغدغه های انسانی به شمار می رود. برای نمونه، در زیست شناسی همه به دنبال یافتن بینشی درباره «سرشت بشری» هستند و از همین رو بر پرسش هایی متمرکز می شوند که در حیات بشری از اهمیتی بنیادین برخوردارند. پرسش هایی چون «حیات» چیست؟ و آیا اشیا هدف یا معنایی را ورای روندهای شیمیایی یا فیزیکی که آنها را برمی سازد، محقق می کند یا خیر؟ نتیجه تمام این تحولات آن که امروزه دیگر زیست شناسی و نظریه انتخاب طبیعی که تنها پارادایم حاکم بر این علم است، موضوع بسیار مناسبی برای کنجکاوی فلاسفه و اندیشمندان گردیده است.

اما این پرسش که چه چیزی در نظریه انتخاب طبیعی وجود دارد که چنین دامنه وسیعی از مسائل را موضوع پژوهش های آن ساخته و پای شناخت شناسان و فلاسفه را به تفکر و تعمق در مورد آن واداشته است، پرسشی است که موضوع اصلی کتاب «درآمدی معاصر بر فلسفه زیست شناسی» را شکل می دهد که بتازگی توسط انتشارات پیام امروز ترجمه و راهی بازار نشر شده است.

این کتاب که به قلم الگزاندر روزنبرگ، فیلسوف علم معاصر و دانیل مک شی، زیست شناسِ بنام به رشته تحریر درآمده است با ارائه تعریفی معیار از نظریه انتخاب طبیعی و سپس آشنا سازی مخاطب با تبعات فلسفی حاصل از آن و نیز برخی ملاحظات فلسفی درباره رابطه زیست شناسی و دیگر علوم گام موثری در معرفی فلسفه زیست شناسی برداشته است.

کتاب با معرفی نظریه انتخاب طبیعی، آغاز و سپس با شرح برخی جنبه های علمی و سپس فلسفی نظریه ادامه یافته و با ورود به مباحث زیست جامعه شناسی و اخلاق زیستی به پایان می رسد. مولفین کتاب آشنایی خوبی با زیست شناسی و تقریبا فلسفه علم دارند. همین امر باعث شده نویسندگان کتاب، نگاه جانبدارانه ای در معرفی نظریه تکامل و انتخاب طبیعی و نیز برخی تبعات فلسفی آن نداشته باشند و مزایا و کاستی های این نظریه را همزمان با هم به نظاره بنشینند. از این رو کتاب حاضر می تواند گشایشگر باب نوینی در گفتمان فلسفی معاصر شود؛ بویژه که از دیرباز و به دلیل برخی ملاحظات، نظریه انتخاب طبیعی در نوشته های برخی متکلمین مورد نقادی های پیاپی قرار گرفته است.

این کار در حالی انجام می شده است که هرگز شرحی دقیق و علمی از خود نظریه ارائه نمی شده است و نظریه تکامل صرفا با اتکا به برخی نتایج و تفاسیر حاصل از آن یا نسبت داده شده به آن، مورد نقادی قرار می گرفته است. البته این وضع در سالیان اخیر کمی بهبود یافته است؛ به گونه ای که چند اثر قابل تامل در زمینه فلسفه زیست شناسی از فلاسفه زیست بنامی چون داوکینز و مایر به زبان فارسی ترجمه شده اند. با این همه هنوز هم نبود اثری که نگاهی آموزشی و تا حدودی بی طرفانه نسبت به نظریه انتخاب طبیعی داشته باشد، محسوس است. کتاب درآمدی معاصر بر فلسفه زیست شناسی، نخستین کتاب آموزشی در زمینه فلسفه زیست شناسی به زبان فارسی است که ضمن معرفی دقیقی از نظریه تکامل به شرح وجوه متفاوتی از جنبه های فلسفی آن می پردازد.

ضمن تحسین سختکوشی مترجم در ارائه ترجمه ای روان و گویا و البته دقیق از کتاب، امید است چاپ این اثر گفتمان نوینی را در فضای فلسفه علم ایران آغاز کند و در راستای شکست انحصار تحلیلی زبانی و فیزیکالیستی حاکم بر آن موثر واقع شود. تردیدی نیست که چنین گفتمانی با توجه به جنبه های متفاوت و آشنایی زدای نظریه تکامل و فلسفه زیست شناسی بسیار شورانگیز و نویدبخش خواهد بود و مخاطب را شگفت زده خواهد کرد.

شایان ذکر است کتاب درآمدی معاصر بر فلسفه زیست شناسی نوشته الگزاندر روزنبرگ و دانیل مک شی با ترجمه پریسا صادقیه در ۳۸۲ صفحه و با قیمت ۱۷ هزار تومان توسط انتشارات پیام امروز روانه بازار نشر شده است.

منبع: پرشین شرشیا

 

+
Bookmark and Share
نوشته شده در  شنبه بیست و ششم بهمن 1392ساعت 19:58  توسط   | 

 

دکتر هحمد رضا همتی مقدم

مهم‌ترین موضوع فلسفة پزشکی بحث سلامت و بیماری ‌است که در مباحث هستی‌شناسی(ontology) یا متافیزیکی پزشکی به آن پرداخته می‌شود. عبارت متافیزیک بهداشت- درمان عبارت قابل فهم و مأنوسی نیست. در حقیقت هم این‌گونه است؛ چون میان کسانی که از این حوزه دفاع می‌کنند نیز مفهوم سرراستی ندارد. متافیزیک این‌جا بدین معنا است که چه چیزی به واقع وجود دارد و ماهیت واقعی اشیا چیست؛ یعنی به بحث هستی‌شناختی می‌پردازد. به‌طور معمول فیلسوفانی که در حوزة فلسفة پزشکی فعالیت دارند، متافیزیک بهداشت – درمان را مباحثی درباره کیفیت مفاهیم پایه در پزشکی، پرستاری و دیگر رشته‌های سلامت می‌دانند.

تعدادی از این مفاهیم کم و بیش ویژگی این رشته هستند؛ اما برخی دیگر بخشی از معناشناسی عمومی فرهنگ رایج به شمار می‌آیند؛ مانند مرگ و شخصیت. برخی از پرسش‌های هستی‌شناختی (متافیزیک) در پزشکی عبارتند از آیا بیماری، ناخوشی (illness) و سلامت اشکالی از طبیعت هستند و ما باید آن‌ها را کشف و درمان یا بهبود بخشیم یا این مفاهیم کارکردهایی از ارزش‌های اجتماعی و مصنوع انسان هستند؟ آیا انسان فقط یک ارگانیسم بیولوژیک است یا چیزی بیش از این است؟ ماهیت مرگ چیست؟ رابطه بین ذهن و جسم و تأثیر آن بر سلامت و بیماری چگونه است؟ مفهوم علیّت (البته برخی مباحث مربوط‌ به علیّت معرفت‌شناختی است) و انواع طبیعی (Natural kind)‌. قطعاً رئالیست بودن یا ضدرئالیست بودن افراد در طرز تلقی آن‌ها از این مفاهیم تأثیرگذار است.
فردی که معتقد است مفاهیمی چون بیماری و سلامت مستقل از اذهان ما در عالم خارج وجود دارند با فردی که اعتقاد دارد این مفاهیم قراردادهایی بیش نیستند، نگرش درمانی کاملاً متفاوتی خواهند داشت. ظهور تکنولوژی و پیشرفت‌های تصویربرداری مانند CT اسکن، سونوگرافی و لاپاراسکوپی، به سلامت و بیماری، شیئیت بخشیده است. امروزه به نظر می‌رسد که بیماری‌ها موجوداتی واقعی‌ در جهان هستند که می‌توان آن‌ها را مشاهده، پیدا، دستکاری و رفع‌شان کرد.

 منبع:موسسه پژوهشی حکمت و فلسفه ایران


ادامه مطلب
+
Bookmark and Share
نوشته شده در  شنبه نهم آذر 1392ساعت 0:5  توسط   | 

 

 

نقش پزشک در اتانازی

استاد: دکتر احمدرضا همتی مقدم

زمان: یکشنبه ۲۴/۷/۹۰ - ساعت ۱۱

مکان: اتاق سمینار دانشکده الهیات و فلسفه واحد علوم و تحقیقات

+
Bookmark and Share
نوشته شده در  دوشنبه هجدهم مهر 1390ساعت 20:35  توسط   | 

زمان : ساعت ۱۳.

مکان: سالن شورای دانشکده‌ی الهیات و فلسفه.

+
Bookmark and Share
نوشته شده در  جمعه بیست و سوم مهر 1389ساعت 21:31  توسط   | 

چه باشد آن‌چه گویندش گونه؟

یک‌شنبه ۲۵مهرماه ساعت ۱۳

سالن شورای دانشکده‌ی فلسفه

ارائه دهنده : هادی صمدی

+
Bookmark and Share
نوشته شده در  جمعه بیست و سوم مهر 1389ساعت 21:11  توسط   | 


چه باشد آن‌چه گویندش گونه؟

یک‌شنبه ۱۸ مهرماه ساعت ۱۳

سالن شورای دانشکده‌ی فلسفه

ارائه دهنده : هادی صمدی


+
Bookmark and Share
نوشته شده در  جمعه شانزدهم مهر 1389ساعت 21:8  توسط   | 

 


نگاهی به فلسفه‌ی زیست‌شناسی ریچارد داوکینز
(بررسی کتاب ساعت‌ساز نابینا)

یک‌شنبه ۱۲ اردیبهشت ساعت ۱۰
سالن شورای دانشکده‌ی فلسفه
ارائه دهنده : هادی صمدی

+
Bookmark and Share
نوشته شده در  شنبه هجدهم اردیبهشت 1389ساعت 23:29  توسط   | 

   



آنالوژی و بررسی نقش آن در روش‌شناسی تکامل
یک‌شنبه ۱۲ اردیبهشت ساعت ۱۰
سالن شورای دانشکده‌ی فلسفه
ارائه دهنده : هادی صمدی

+
Bookmark and Share
نوشته شده در  شنبه یازدهم اردیبهشت 1389ساعت 20:29  توسط   | 

 

چارلز داروین 

            روش‌شناسی نظریه‌ی تکامل

        یکشنبه ۵ اردیبهشت ساعت ۱۰

         سالن شورای دانشکده‌ی فلسفه

          ارائه دهنده : هادی صمدی

 

+
Bookmark and Share
نوشته شده در  شنبه چهارم اردیبهشت 1389ساعت 22:13  توسط   | 

 

سلسله نشست‌های فلسفه‌ی زیست‌شناسی

 داروین به روایت مایکل روس

زمان : یک‌شنبه ۲۹ فروردین ساعت ۱۰ تا ۱۱

مکان: آمفی تئاتر گروه فلسفه علم دانشگاه آزاد-واحد علوم و تحقیقات

ارائه دهنده : مریم راستی

+
Bookmark and Share
نوشته شده در  جمعه بیست و هفتم فروردین 1389ساعت 23:48  توسط   | 

 

کلاس آزاد فلسفه زیست شناسی که در پست های قبلی معرفی شده بود

در واحد علوم و تحقیقات در حال برگزاری است.فایل هایی در ارتباط با این کلاس بر روی وبلاگ قرار

می گیرد.

این فایل ها توسط مدرس این دوره آقای هادی صمدی تهیه شده است.

Philosophy_of_Biology

http://rapidshare.com/files/360737405/Philosophy_of_Biology.ppt

History_of_Evolutionary

http://rapidshare.com/files/360736037/History_of_Evolutionary_Theory.ppt

Evolutionary_Theory_in_France

http://rapidshare.com/files/360730778/Evolutionary_Theory_in_France.ppt

 

+
Bookmark and Share
نوشته شده در  دوشنبه هفدهم اسفند 1388ساعت 23:7  توسط   | 

 

درس آزاد در فلسفه زیست شناسی برگزار می شود.

مدرس این کلاس آقای هادی صمدی دانشجوی دوره دکتری واحد علوم و تحقیقات است.

از مقاله های ایشان  می توان به موارد زیر اشاره کرد:

س‍رع‍ت‌ ت‍ک‍ام‍ل‌ چ‍ق‍در اس‍ت‌/ ش‍رق‌، (۲۶ م‍ه‍ر ۱۳۸۳): ص‌ ۲۲.

س‍ن‍ج‍ش‌ن‍اپ‍ذی‍ری‌ رده‌ب‍ن‍دی‌ه‍ا و واق‍ع‌گ‍رای‍ی‌ ع‍ل‍م‍ی‌ از دی‍دگ‍اه‌ س‍ن‍ک‍ی‌/ح‍وزه‌ و دان‍ش‍گ‍اه‌، ش‌ ۳۴، (ب‍ه‍ار ۱۳۸۲): ص‌ ۲۹ - ۴۷.

آی‍ا ن‍ظری‍ه‌ ت‍ک‍ام‍ل‌ ب‍ر پ‍ای‍ه‌ ه‍م‍ان‍گ‍وی‍ی‌ ب‍ن‍ا ش‍ده‌ اس‍ت‌/ش‍رق‌، (۱۴ م‍ه‍ر ۱۳۸۳): ص‌ ۱۸.

آی‍ا ن‍ظری‍ه‌ ت‍ک‍ام‍ل‌ ق‍درت‌ پ‍ی‍ش‌ب‍ی‍ن‍ی‌ دارد/، ش‍رق‌، (۱۰ آب‍ان‌ ۱۳۸۳): ص‌ ۱۸.

ان‍ت‍خ‍اب‌ طب‍ی‍ع‍ی‌ س‍اخ‍ت‍ار ش‍ن‍اخ‍ت‍ی‌ ـ ن‍گ‍اه‍ی‌ ب‍ه‌ روان‍ش‍ن‍اس‍ی‌ ت‍ک‍ام‍ل‍ی‌/، ش‍رق‌، (۱۲ آب‍ان‌ ۱۳۸۳): ص‌ ۲۲.

تنازع برای بقا/شرق ، ۲۶ تیر ۱۳۸۵:ص ۲۱

دی‍ن‌ و روای‍ت‌ ج‍دی‍د از خ‍ل‍ق‍ت‌ ـ چ‍را ن‍ظری‍ه‌ ت‍ک‍ام‍ل‌ ب‍ه‌ ل‍ح‍اظ دی‍ن‍ی‌ چ‍ن‍ان‌ م‍ش‍ک‍ل‌س‍از ب‍وده‌ اس‍ت‌/خ‍ردن‍ام‍ه‌ ه‍م‍ش‍ه‍ری‌، ش‌ ۷۸، (۹ آذر ۱۳۸۴): ص‌ ۱۴ - ۱۵.

نگاهي گذرا به نكات برجسته ي معرفت شناسي آلوين گلدمن/ذهن‌،  سال نهم، شماره 1 (پياپي 33)، بهار 1388

رخنه فلسفه در ژنتيك(1)/ ذهن، شماره19

تبیین علمی از دیگاه همپل /ذهن ، شماره 23

آیا تکامل یک واقعیت است؟/ذهن،شماره 21

مروری بر فلسفه زیست شناسی/ذهن ،  شماره 19

نقد کوهن بر دیگاه رایج در فلسفه علم / ذهن ،  شماره 18

عقلانيت، نسبي‏گرايي، و قياس‌ناپذيري/ ذهن ،   شماره 17

 زمان:این کلاس از ساعت ۱۰ تا ۱۱ روزهای یکشنبه

مکان: آمفی تئاتر گروه فلسفه علم دانشگاه آزاد-واحد علوم و تحقیقات

 

+
Bookmark and Share
نوشته شده در  سه شنبه چهارم اسفند 1388ساعت 19:37  توسط   | 

 

 ارنست مایر

کتاب " چه چیزی زیست شناسی را بی همتا می سازد ؟ ملاحظاتی درباره خودمختاری یک رشته علمی " اثر " ارنست مایر" با ترجمه کاوه فیضل الهی از سوی انتشارات جهاد دانشگاهی مشهد روانه بازار کتاب شده است.کتاب در زمینه فلسفه زیست شناسی و زیست شناسی تکاملی به زبان فارسی هیچ و در مواردی از جمله تکامل بسیار اندک است. به همین دلیل این کتاب را باید به فال نیک گرفت

ادامه

 

+
Bookmark and Share
نوشته شده در  دوشنبه بیست و سوم آذر 1388ساعت 22:16  توسط   | 

 

دوستانی که با دکتر میانداری درس فلسفه زیست شناسی دارند

این کتاب را اگر خواستند دانلود کنند.

  

 

 

 

 

 

 

 

 ادرس دانلود:

 http://rapidshare.com/files/146666887/0521771978.zip

+
Bookmark and Share
نوشته شده در  یکشنبه بیستم بهمن 1387ساعت 19:54  توسط   | 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

           ادرس دانلود:

          http://rapidshare.com/files/177096952/1402096151.rar

+
Bookmark and Share
نوشته شده در  یکشنبه هشتم دی 1387ساعت 1:26  توسط   | 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

                 ادرس دانلود:

http://rapidshare.com/files/141113844/Brown_-_Smoke_and_Mirrors.pdf

+
Bookmark and Share
نوشته شده در  یکشنبه دهم شهریور 1387ساعت 0:18  توسط   | 

 

 

A Companion to Genethics

 

 

 

 

 

 

 

              ادرس دانلود:

http://depositfiles.com/files/7365518

+
Bookmark and Share
نوشته شده در  پنجشنبه سی و یکم مرداد 1387ساعت 0:7  توسط   | 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 ادرس دانلود:

http://depositfiles.com/en/files/6453116

+
Bookmark and Share
نوشته شده در  سه شنبه هجدهم تیر 1387ساعت 9:12  توسط   | 

 

 

 

 

 

 

 

 

               ادرس دانلود:

http://depositfiles.com/en/files/3522302

+
Bookmark and Share
نوشته شده در  یکشنبه پانزدهم اردیبهشت 1387ساعت 15:33  توسط   | 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

               ادرس دانلود:

http://w15.easy-share.com/14766571

+
Bookmark and Share
نوشته شده در  جمعه سی ام فروردین 1387ساعت 23:8  توسط   | 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

              ادرس دانلود:

 

http://rapidshare.com/files/52558788/The_Art_of_Genes_-_How_Organisms_Make_Themselves_.rar

+
Bookmark and Share
نوشته شده در  جمعه سی ام فروردین 1387ساعت 13:30  توسط   | 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

               ادرس دانلود:

http:depositfiles.com/en/files/2611175

+
Bookmark and Share
نوشته شده در  پنجشنبه بیست و نهم فروردین 1387ساعت 20:14  توسط   | 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

  ادرس دانلود:

http://depositfiles.com/en/files/4776381

+
Bookmark and Share
نوشته شده در  چهارشنبه بیست و هشتم فروردین 1387ساعت 19:56  توسط   | 

 

 

 

 

 

 

 

        ادرس دانلود:

http://rapidshare.com/files/106565870/A_Companion_to_the_Philosophy_of_Biology.rar

+
Bookmark and Share
نوشته شده در  جمعه بیست و سوم فروردین 1387ساعت 17:22  توسط   | 

              ادرس دانلود:

http://rapidshare.com/files/38159694/Matt_PoBHtPoS.rar

+
Bookmark and Share
نوشته شده در  دوشنبه سیزدهم اسفند 1386ساعت 23:14  توسط   |